Malta houdt vast aan energiesteun van €400 miljoen in 2027, terwijl staatsschuld verder stijgt

De Maltese staatsschuld is in 2025 volgens de NSO met €789 miljoen gestegen tot ongeveer €11,4 miljard. De NSO is het statistiekbureau van Malta, te vergelijken met het Nederlandse Centraal Bureau voor de Statistiek. De schuld-bbp-ratio liep daardoor op van 46% naar 46,3%. Het overheidstekort daalde volgens de NSO tegelijk naar €505,7 miljoen, of 2,1% van het bbp. Een jaar eerder, in 2024, was dat nog €814,9 miljoen, of 3,5%. Daarmee bleef Malta onder de Europese Maastricht-norm. Die EU-regel stelt dat het jaarlijkse tekort van een land niet boven 3% van het bbp mag uitkomen. Schuld en tekort zijn niet hetzelfde. Het tekort is wat de regering in één jaar meer uitgeeft dan ze binnenkrijgt. De schuld is de optelsom van alle eerdere tekorten. De schuld groeit dus door, ook al werd het jaarlijkse tekort kleiner. Een hogere schuld betekent voor de regering ook hogere rentelasten, geld dat anders naar zorg, onderwijs of wegen kan gaan.

Ondanks de hogere staatsschuld handhaaft de regering haar steun aan huishoudens en bedrijven voor energie- en brandstofkosten. De subsidies houden de prijzen aan de pomp en op de energierekening kunstmatig laag, in plaats van ze te laten meebewegen met de wereldmarkt. Volgens de regering wil Malta in 2027 opnieuw circa €400 miljoen uitgeven aan energiesubsidies. Premier Robert Abela, leider van de regerende Arbeiderspartij, bevestigde dat. Minister van Financiën Clyde Caruana noemde dat bedrag al eind september, bij de presentatie van het pre-begrotingsdocument. Dat document is de vooruitblik die het ministerie elk jaar publiceert, voordat de formele begroting naar het parlement gaat. Ook in 2026 ging het al om ongeveer €400 miljoen. Minister Caruana meldde bij die presentatie ook dat de regering de afgelopen vijf jaar in totaal ruim €1,3 miljard aan energiesubsidies heeft uitgegeven. Dat geld moet gezinnen en bedrijven beschermen tegen hogere internationale energieprijzen. Die subsidie raakt rechtstreeks de energierekening van iedereen die in Malta woont, ook Nederlanders en Belgen met een huis, baan of pensioen op het eiland. Terwijl de staatsschuld oploopt, houdt de regering de energiesteun dus op hetzelfde niveau als in 2026.

Premier Abela bezocht het nieuwe Hard Rock Hotel van het vastgoedbedrijf db Group, een van de grootste particuliere bedrijven van Malta. Het hotel staat in St Julian’s en is een investering van €350 miljoen. Het telt circa 400 kamers en meer dan tien restaurants, bars en entertainmentplekken. Volgens Abela is dat hotel een bewijs dat investeerders ondanks de hogere staatsschuld blijven kiezen voor Malta. St Julian’s is de badplaats aan de noordoostkust die bekendstaat om zijn uitgaansleven en hotels, op korte afstand van hoofdstad Valletta. Hard Rock is een Amerikaanse horecaketen die wereldwijd hotels, cafés en entertainmentcomplexen exploiteert onder licentie, met db Group als lokale eigenaar en exploitant in Malta.

Het kabinet moet de energiesteun en de aanpak van de staatsschuld nog definitief vastleggen. Dat gebeurt in de formele begroting, die na het pre-begrotingsdocument van Caruana naar het parlement gaat, de wetgevende macht van Malta. Tot die tijd blijven het aangekondigde subsidiebedrag en de oplopende schuld voorlopige cijfers uit het pre-begrotingsdocument.